DrukujDrukuj

Jak wyglądało XIX-wieczne Olesno

Autor:
online
- Książka ta będzie nie tylko pięknym wspomnieniem dla byłych oleśnian, ale i skarbnicą wiedzy dla obecnych mieszkańców - mówi Renata Jerka, która robiła korektę polskiego tekstu. „150 lat - podróż w czasie” to 440-stronicowa książka, w większości dwujęzy

Jak wyglądało XIX-wieczne Olesno - podróż w czasie to opowieść o tym, jak zmieniało się Olesno od połowy XIX wieku - mówi dr Adelheid Glauer, rodzona oleśnianka, która od lat mieszka w niemieckim Osnabrück.

Środek XIX wieku jest charakterystycznym punktem na wykresie historii Olesna, bo właśnie wtedy wybudowano wiele zabytkowych budynków, które do dzisiaj stoją na oleskich ulicach.

Budynki, będące od dziesiątków lat wizytówkami miasta, to: stary szpital św. Anny wraz z dobudowaną kaplicą św. Franciszka, kościół Bożego Ciała, siedziba starostwa powiatowego, mleczarnia i młyn oleski.
- Szczególnie wiele wspomnień wywołał stary szpital, który padł ofiarą bezprecedensowego zniszczenia - dodaje Adelheid Glauer.
Zbudowany w 1859 roku szpitalny budynek przetrwał w 1945 roku, kiedy po wejściu Sowietów do Olesna płonęło całe miasto. Szpital w ruinę zamienił się w 2011 roku.

- Okazały niegdyś obiekt zamienił się w straszącą pustką, pozbawioną szyb i dachu ruinę - dodaje Adelheid Glauer.
W swojej książkowej podróży w czasie autorka opisuje nie tylko 153-letnią historię szpitala św. Anny, ale i poprzedni miejski szpital, stojący na krańcu Małego Przedmieścia przed kościołem Bożego Ciała.

Nie był to szpital w dzisiejszym znaczeniu, ale przytułek dla starych, schorowanych mieszczan. Drewniany szpital istniał już w XVII wieku, w 1697 roku w czasie ostrej zimy trafił tu przemarznięty pustelnik, franciszkanin Wawrzyniec Chyłek, który zmarł w przytułku 24 lutego 1697 roku.
Stojący obok szpitala kościół Ciała Chrystusowego był wtedy drewniany. W 1910 roku kościół został przeniesiony do Gronowic, gdzie niestety 16 sierpnia 1995 spłonął.

W 1819 roku, dzięki staraniom przewodniczącego rady miejskiej Josepha Rendschmidta, w miejscu drewnianego szpitala zbudowano murowany budynek. Adelheid Glauer znalazła unikatowe zdjęcie sprzed 1819 roku, na którym widać stary oleski szpital na Małym Przedmieściu, a w tle drewniany kościół Ciała Chrystusowego.

Budowę dzisiejszego neobarokowego kościoła Bożego Ciała rozpoczęto w 1909 roku, a zakończono w 1913 roku. Oleski kolekcjoner zabytkowych pocztówek Jan Piech ma widokówkę z fotografią nowozbudowanego kościoła Bożego Ciała, na której proboszcz ks. Paul Foik napisał gotyckim pismem: „Werk meines Vorgängers”, czyli „dzieło mojego poprzednika” (nowy kościół zbudował proboszcz ks. Bruno Alexander). Widokówka ta jest w książce „150 lat - podróż w czasie”.

Nie tylko katoliccy duchowni zasłużyli się w historii Olesna. W galerii wybitnych oleśnian spotykamy też pastorów ewangelickicj.
Należy do nich z pewnością pastor ks. Maximilian Sękowski, który był proboszczem oleskiej parafii ewangelicko-augsburskiej w latach 1891-1932, czyli aż przez 41 lat. Pastor Sękowski w latach 1912-1913 zbudował ewangelicki dom parafialny, w którym mieściły się szkoła ewangelicka, przedszkole i oddział sióstr diakonisek. Jedna z ulic w Oleśnie przed wojną nazywała się Pastor-Sękowski-Strasse. Dzisiaj jest to ulica Henryka Brodatego.

W „Podróży w czasie” zwiedzamy także trzy miejsca w Oleśnie, które według ludowych podań mają uzdrawiającą moc.
- Są to: kościół św. Anny oraz pobliskie sosnowe lasy z ziołami leczniczymi, Siedem Źródeł oraz szpital św. Anny ze swoją kaplicą - wylicza Adelheid Glauer.

Z panoramy Olesna znikają dwa budynki, które dawniej były wizytówkami miasta. Z jednej strony miasta był to stary szpital (dzisiaj zrujnowany), z drugiej - oleski młyn, który obecnie jest etapami rozbierany, w jego miejscu powstał skład materiałów budowlanych. - Z żalem wspominam te wspaniałe budowle, które dawniej był znakami rozpoznawczymi dla wjeżdżających do Olesna - mówi Adelheid Glauer.

Przetrwała za to oleska mleczarnia. Została zbudowana w 1907 roku jako Molkerei Rosenberg O/S. Firma istnieje do dzisiaj jako Okręgowa Spółdzielnia Mleczarska. Jej firmowe produkty: masło ekstra z Olesna czy oleska śmietankówka otrzymują wiele nagród.


Mirosław Dragon, nto
Źródło: Nowa Trybuna Opolska, wydanie z 16 maja 2012.

Twoja ocena: Brak Średnia: 5 (25 głosów)