DrukujDrukuj

Grudzice - Izba regionalna

Współautorzy:
  • online
Zdjęcie izby regionalnej w PSP nr 26 w Opolu

Izba regionalna w Publicznej Szkole Podstawowej nr 26 w Opolu

Początki zbiorów szkolnego muzeum związane są z podjętymi w połowie lat 80 – tych XX w. staraniami o nadanie szkole imienia „Bojowników o polskość Śląska Opolskiego”. W pracę wychowawczą nad poznaniem przyszłych patronów zaangażowane zostało całe grono pedagogiczne – chodziło o konkretne osoby pochodzące z Grudzic, związane ze środowiskiem. Zebrano wtedy pokaźną ilość pamiątek po działaczach polskich organizacji w Niemczech z lat 1919 – 1939. Byli to powstańcy śląscy, Rodłacy, działacze polonijnych organizacji działających w Grudzicach. Pamiątki – różne dokumenty, medale i odznaczenia, fotografie, legitymacje przekazały rodziny przyszłych patronów. Z zebranych wówczas materiałów urządzono stałą ekspozycję w jednej z klas. Wprawdzie imienia placówka wówczas nie otrzymała, ale zbiory pozostały.

Pomysł utworzenia własnego, małego muzeum narodził się dopiero w związku z obchodami jubileuszu szkoły w 1994 r. - setnej rocznicy powstania szkoły i 70 – tej rocznicy utworzenia Polskiej Szkoły Mniejszościowej. Z tej właśnie okazji zorganizowane zostały okolicznościowe wystawy – „Z historii szkoły”, prezentująca bogaty zbiór fotografii i dokumentów szkolnych z lat 1922 – 1994 oraz „Jak to za starzyków na Śląsku bywało”. Autorkom tej ekspozycji dzięki osobistemu zaangażowaniu, pomocy innych nauczycieli i życzliwej postawie środowiska udało się zgromadzić imponujący zbiór pamiątek związanych z regionem. Były to polskie książki i czasopisma z XIX i 1 poł.XX w., stroje śląskie, przedmioty codziennego użytku – garnki, naczynia, miski, narzędzia gospodarcze. Ilość zebranych eksponatów była ogromnym zaskoczeniem - wtedy właśnie narodziła się idea zorganizowania stałej ekspozycji – małego, szkolnego muzeum. We własnym zakresie Wyremontowane zostało jedno z pomieszczeń szkolnych i 30 XI 1994 r. wizytator K.O. i W. w Opolu p. B.Besz dokonała uroczystego otwarcia Izby Regionalnej.

W następnych latach zbiory się powiększały dzięki darom mieszkańców, częściowo je wypożyczając lub kserując dokumenty i fotografie. Obecnie ich ilość pozwoliła na utworzenie nowych stałych wystaw w sąsiadującym z Izbą pomieszczeniu(dawnej sali lekcyjnej).
Dziś zbiory prezentowane są na kilku tematycznych wystawach w Izbie Regionalnej. Udało się odtworzyć warunki życia mieszkańców Grudzic. Zgromadzone sprzęty – łóżko, szafki, krzesła, stół, stare skrzynie i lampy, zabytkowe zegary i makatki nadały pomieszczeniu mieszkalny charakter. Skompletowaliśmy też kilka strojów śląskich, głównie kobiecych. Liczne miski, dzbany, pojemniki na przyprawy, naczynia i przybory kuchenne umożliwiły utworzenie odrębnego kącika kuchennego. Nie sposób wymienić wszystkich eksponatów zebranych w Izbie – naczyń, porcelany, moździerzy, żelazek i wielu innych przedmiotów z życia codziennego mieszkańców Grudzic z przełomu wieków. W przedsionku prezentowane są narzędzia gospodarcze – łopaty chlebowe, chomąta, grabie i komplet narzędzi do obróbki lnu.

Nowe wystawy poświęcone są dziejom Grudzic i historii szkoły. Ekspozycja dotycząca wsi składa się z dwóch części. Pierwsza to gabloty poświęcone działaczom Związku Polaków w Niemczech i polskim organizacjom działającym w Grudzicach w latach 1922 – 1939.] Mieszczą się w nich zdjęcia, dokumenty osobiste, odznaczenia i medale oraz inne pamiątki po P.Nolepie, F.Buhlu, W.Piechocie, P.Woszku, J.Adamku i M.Kośnym przekazane szkole przez ich rodziny. Grudzic dotyczą też zdjęcia ilustrujące działalność polskich towarzystw z okresu międzywojennego – klubu sportowego „Bolko”, chóru „Jutrzenka”, Towarzystwa Młodzieży Polsko – Katolickiej, czytelni i biblioteki polskiej. Spora ilość zdjęć pokazuje samych mieszkańców – ich rodziny(często w strojach ludowych), domy, ulice, uroczystości rodzinne i inne – np. żniwnioki – z końca XIX i początków XX wieku. Najstarszą – biorąc pod uwagę czas powstania – częścią zbiorów są szklane negatywy sprzed stu lat, odkryte na strychu szkoły. Jeszcze dziś możliwe było wywołanie utrwalonych na nich zdjęć, ale nie udało się już ustalić kogo przedstawiają i kiedy dokładnie zostały zrobione.

Z dziejami szkoły związane są pośrednio zgromadzone książki i czasopisma z końca XIX i 1 połowy XX wieku. Na uwagę zasługuje polski elementarz wydany w Bytomiu w 1893 r. Ocalała jedna ławka szkolna z pierwszych lat powojennych. Posiadamy również tabliczki do pisania z początków stulecia, obsadki ze stalówkami, dawne tarcze szkolne. Największą część ekspozycji, ukazującej dzieje szkoły stanowią zdjęcia. Najstarsze pochodzą z lat międzywojennych – przedstawiają uczniów i nauczycieli, pierwszego kierownika szkoły – od 1892 do 1914 roku – p. J. Piechotę, rozbudowę szkoły w 1930 roku. Osobna gablota poświęcona jest Polskiej Szkole Mniejszościowej, funkcjonującej 1924 – 1939. W zbiorach- ciągle systematycznie gromadzonych- przeważają oczywiście fotografie wykonane po 1945 roku, ale i one są przecież historią naszej placówki. Na stałe prezentujemy tylko część zbiorów – są to pamiątkowe zdjęcia absolwentów i grona pedagogicznego od 1949 r. Posiadamy też zbiór świadectw – najstarsze z roku 1905 i innych dokumentów związanych ze szkołą.
Szkolne muzeum jest chętnie odwiedzane podczas wszelkich otwartych imprez, organizowanych w szkole konferencji i spotkań, dostępne jest dla wszystkich zainteresowanych historią szkoły, Grudzic i naszego regionu.


Źródło:
Opracowanie własne wieloletnich nauczycieli PSP nr 26 Roży Okos, Anny Kośnej i Zbigniewa Janusza

Twoja ocena: Brak Średnia: 4.8 (4 głosy)